Zelfredzaam?

Ingezonden door Swengelaar op 17 september 2011 - 10:19am
in

Zelfredzaam. Jezelf kunnen redden. Intrigerend hoe in een paar jaar tijd de sociale sector zo’n woord adopteert. Sterker nog, het als vlag in de top hijst en er en masse achteraan loopt. Eerdere motto’s als ‘achter de voordeur’, ‘outreachend werken’ en ‘wijkgericht’ verweesd achterlatend. Zinnen als ‘Mensen moeten in hun eigen kracht gezet worden’, ‘Regie hebben over je eigen leven’ en ‘Laten we de samenredzaamheid stimuleren’ zijn in no-time gemeengoed geworden. Vanzelfsprekend. Het is volstrekt logisch dat kwetsbare mensen meer zelfredzaam moeten worden. Het is hooguit wat vreemd dat we er niet eerder aan gedacht hebben. En ach, dat sociale professionals er impliciet mee zeggen dat ze voor het tijdperk van de zelfredzaamheid collectief gefaald hebben, die zelfbevlekking zijn ze wel gewend. Piet-Hein Peeters daagt de sociale professional uit.

Lector Lineke Verkooijen sprak onlangs op een congres een fascinerend zinnetje uit: ‘Het niet frustreren van de zelfregie van de klant is de belangrijkste opgave van de nieuwe professional’. Leest u de zin nog eens. Als ik het goed begrijp, staat daar dus dat de belangrijkste taak van de sociale professional is dat hij of zij iets niet moet doen. Zo diep is de sociale professional gezonken, je wordt betaald om iets niet te doen.

Is het nou echt zo? Is het nou echt zo dat voor het tijdperk van de zelfredzaamheid sociale professionals alleen maar bezig waren om zelfredzaamheid van kwetsbare mensen teniet te doen? Zou het echt? En is het echt zo dat er in Nederland vele tienduizenden kwetsbare mensen zijn die veel zelfredzamer kunnen zijn dan nu het geval is? Echt waar? Nee, is het niet waar? Kunnen sociale professionals dan eens uitleggen waarom er door hen niet veel meer kritische kanttekeningen geplaatst worden bij het mantra van de zelfredzaamheid?

Piet-Hein Peeters is achtergrondjournalist en schrijft onder meer voor het TTS, Tijdschrift voor Sociale Vraagstukken. Meer over zijn werk vind je op www.pietheinpeeters.nl

Reacties

Is het nou echt zo?

Ingediend door JohnSmeets (niet gecontroleerd) op 18 september 2011 - 5:54pm.

Afgelopen weekend publiceerde De Volkskrant de resultaten van een onderzoek (www.motivaction.nl) dat zij samen met Motivaction onlangs onder zo'n 1.000 burgers heeft uitgevoerd.Volgens de onderzoekers heeft Rutte de tijdgeest helemaal mee en is het aantal tegenstanders van 'meer eigen verantwoordelijkheid' geslonken tot een derde van de bevolking. Zaken als opvoeding, overgewicht, schoonhouden van je buurt ziet een meerderheid als taak van de burger. Wat betreft ouderenzorg daarentegen verwacht de meerderheid een veel sterkere regierol van de overheid.
Interessant is het onderscheid in voor- en tegenstanders. Voorstanders vormen 43% van de bevolking. Een aanzienlijk deel ziet het als een ideaal dat burgers worden gestimuleerd meer regie over hun leven te gaan nemen. Een ander deel vindt dat te veel burgers misbruik maken van overheidsvoorzieningen. En tenslotte is de onbetaalbaarheid van overheidsvoorzieningen op langere termijn vormt een belangrijke reden argument.
Tegenstanders van meer zelfredzaamheid (32%) vinden het juist een taak van de overheid vinden om veel voor burgers te regelen. Slechts een derde van hen geeft als reden dat burgers niet meer verantwoordelijkheid kunnen nemen en een nog veel kleinere
groep geeft zelf aan dit niet te kunnen. Tot zover het onderzoek.
Juist voor de kwetsbare groepen zal de sociaal professional in deze tijden van snoeihard bezuinigen zijn stem moeten laten horen. Want de rek aan (leren) zelfredzaam te zijn is er op een gegeven moment uit.